Besluit  Gemeenteraad

Voorgeschiedenis

• 09/03/2017: Het college van burgemeester en schepenen beslist om deel te nemen aan het pilootproject "Naar een duurzaam model voor landschapsonderhoud" van Regionaal Landschap Rivierenland.
• 24/04/2019: De gemeenteraad besluit tot de opmaak van een bomenbeheerplan en tot het vrijmaken van middelen hiervoor in de meerjarenplanning.
• 03/03/2020: Projectvoorstel Loket Onderhoud Buitengebied van Regionaal Landschap Rivierenland. 
• 27/05/2020: De gemeenteraad keurt de samenwerkingsovereenkomst Loket Onderhoud Buitengebied 2020-2025 met Regionaal Landschap Rivierenland goed.

Feiten en context

Voor een complexe materie als het voeren van een kwalitatief en natuurvriendelijk openruimtebeheer, is een samenwerking tussen verschillende actoren en beleidsniveaus nodig. Het Regionaal Landschap zoekt in samenspraak met de gemeente en haar partners een oplossing om het regulier beheer gestructureerd en consequenter te laten verlopen zodat het efficiënt, betaalbaar en gecoördineerd uitgevoerd kan worden. Voor de gemeente Bonheiden is Regionaal Landschap Rivierenland vzw de organisator van het LOB en link met de hogere overheden.

De concrete projecten die het LOB zal uitwerken worden steeds in overleg met de gemeente bepaald. 

Binnen het LOB werd in het verleden al een bomenbeheerplan uitgewerkt, dat nog steeds opgevolgd wordt via het LOB. Verder werd er ook een plan opgesteld om het beheer van grachten en bermen verder op mekaar af te stemmen, zodat dit op een meer natuurvriendelijke manier kan gebeuren. Er werd ook reeds gestart met een inventarisatie van knoteiken en knotessen in de gemeente. Dit zijn zeldzame en waardevolle natuurelementen, die heel typisch zijn voor Bonheiden. Hier zal ook de volgende jaren aan verder gewerkt worden.

Adviezen

Juridische grond

Het Decreet over het lokaal bestuur.

Argumentatie

Het Loket Onderhoud Buitengebied stelt de gemeenten in staat om het beheer van het openbaar groen efficiënter, kwaliteitsvoller en meer gestructureerd te laten verlopen. Door het gebruik van een digitaal platform kan het LOB kostenramingen en gedetailleerde werklastgrafieken over meerdere jaren heen genereren om een optimale planning uit te werken. 
Het voorstel van samenwerkingsovereenkomst voor 2026-2031 bestaat uit 2 delen:

• DEEL 1: jaarlijkse opvolging van het bestaande bomenbeheerplan in Bonheiden;
• Doel: Opvolging van het bomenbeheerplan van Bonheiden, inclusief ondersteuning bij de coördinatie en uitvoering van de beheerwerken (2026-2031) en jaarlijkse actualisatie van de beheerplanning.
• RLRL voert volgende taken uit:

1. Organisatie en afstemming: Minimaal tweejaarlijks overleg met de gemeente over stand van zaken, beheerplanning, budgetten, burgervragen en visievorming. Terreinbezoeken en terugkoppelmomenten kunnen gedurende de hele overeenkomst plaatsvinden indien nodig. Informatie over de inventarisatie, het beheerplan en de mogelijkheden van het digitale platform kan altijd opgevraagd worden.
2. Inventarisatie: Aanvulling van de bestaande inventaris van bomen op openbaar domein, inclusief nieuwe aanplant, via een digitaal platform. Het beheerplan wordt aangepast aan opportuniteiten, toekomstbeelden, beschikbare budgetten en praktische haalbaarheid, samen met de gemeente en andere stakeholders.
3. Financiering: Indien de uitvoering van het beheer via RLRL verloopt, engageert RLRL zich om waar mogelijk extra financiering te vinden voor uitvoering (bijvoorbeeld via ANB Groenjobs, provinciale middelen, Onroerend Erfgoed premies...).
4. Coördinatie van de beheerwerken (2026–2031): RLRL zorgt voor een jaarlijks overzicht van de werken, aanbesteding (opmaak bestek en gunning), aansturing van ploegen, opstarten en opvolging van de werken, oplevering, vorderingsstaten en evaluatie van het beheerplan. Bij elke stap wordt de gemeente nauw betrokken. De gemeente blijft verantwoordelijk voor het beleid en het daaruit voortvloeiende beheer op hun openbaar domein. De gemeente Bonheiden werkt met een eigen raamcontract voor boomverzorging. Bij de vernieuwing hiervan ondersteunt RLRL de gemeente waar nodig bij de opstelling.
5. Evaluatie en actualisatie beheerplan: RLRL evalueert stelselmatig het beheerplan op basis van ervaringen en kansen voor verbetering en stelt de bijgewerkte digitale planning opnieuw ter beschikking aan de gemeente. Een eventuele wijzing in beheervisie wordt altijd besproken met de gemeente.

• RLRL neemt volgende onderdelen niet op binnen haar LOB-werking in Bonheiden:

1. Boomcontroles na iedere storm. RLRL kan wel jaarlijkse controles in functie van beheer opnemen.
2. Maaiwerken die neigen naar gazonbeheer (heel intensief en weinig ecologisch maairegime - o.a. grazige wandelpaden, maaiwerken hondenlosloopzones, maaiwerken op randen langs verharde wandel- en fietspaden, maaiwerken speelzone). Indien RLRL het nodig acht, kan er, in samenspraak met de gemeente, geopteerd worden om voor gespecialiseerde analyses en/of boomveiligheidscontroles beroep te doen op een externe boomverzorger. De kosten voor deze onderzoeken worden dan doorgerekend aan de gemeente. De aanvullende beheertechnische informatie zal nadien toegevoegd worden aan de inventarisatie in een apart veld.

• DEEL 2: jaarlijkse uitvoering van een thematisch LOB-project
• Doel: Opstart en uitwerking van een LOB-project, gekozen in overleg tussen de gemeente Bonheiden en RLRL, met focus op beheeractiviteiten ter versterking en/of herstel van landschappelijke en biodiversiteitswaarden.
• Volgende stappen worden ondernomen door RLRL en de gemeente:

1. Organisatie en afstemming: Het thema wordt bij voorkeur in de eerste jaarhelft besproken, zodat RLRL voldoende tijd heeft voor de voorbereiding en uitvoering. Tijdens een startvergadering worden de inhoud, haalbaarheid en timing van de vraag gezamenlijk besproken en vastgelegd. RLRL werkt daarna het voorstel inhoudelijk verder uit en legt dit finaal ter goedkeuring voor aan de gemeente. De taken zullen worden verdeeld tussen de gemeente en RLRL.
2. Financiering: In deze overeenkomst worden er zes werkdagen voor een dergelijk LOB-project voorzien. Deze (of enkele) werkdagen kunnen, mits onderling akkoord overgedragen worden naar het volgende jaar (bij voorkeur beslist vóór 1 december van het lopende kalenderjaar). Indien er extra werkdagen nodig zijn zullen deze, na schriftelijke goedkeuring van de gemeente, worden ingezet en aangerekend. Kosten voor operationele uitvoering of beheer op het terrein zijn ten laste van de gemeente.

Financiële gevolgen

Regionaal Landschap Rivierenland hanteert een dagtarief, waarbij de huidige prijs voor één werkdag van een medewerker is vastgesteld op € 550 inclusief btw. De kost van een LOB hangt af van de keuzes die de gemeente maakt.

Voor deze samenwerkingsovereenkomst wordt een bedrag voorzien van € 6.600 per jaar, wat overeenkomt met 12 werkdagen. In 2027 wordt bijkomend € 1.100 voorzien, voor het project rond knoteiken en knotessen in Bonheiden. Dit budget stemt overeen met 2 LOB-werkdagen en zal worden aangewend voor de inventarisatie en coördinatie van het project.

Deze budgetten zijn voorzien in het voorstel voor de meerjarenplanning 2026-2031.

Visum:

Adviezen

• Gunstig visum FA 2025/00348 van Financiele dienst van 30 november 2025